English
| Mục lục: 1. Quyền lợi mới dành cho phụ nữ sinh con thứ hai theo Luật Dân số 2025 2. Mức trợ cấp sinh con và các chính sách hỗ trợ lao động nữ từ ngày 01/7/2026 |
1. Quyền lợi mới dành cho phụ nữ sinh con thứ hai theo Luật Dân số 2025
Căn cứ khoản 1 Điều 14 Luật Dân số 2025 (có hiệu lực từ ngày 01/7/2026) quy định:
“Điều 14. Duy trì mức sinh thay thế
1. Các biện pháp để duy trì mức sinh thay thế bao gồm:
a) Trường hợp sinh con thứ hai, thời gian nghỉ thai sản đối với lao động nữ là 07 tháng; lao động nam là 10 ngày làm việc khi vợ sinh con;
b) Hỗ trợ tài chính khi sinh con đối với phụ nữ dân tộc thiểu số rất ít người;
c) Hỗ trợ tài chính khi sinh con đối với phụ nữ ở tỉnh, thành phố có mức sinh dưới mức sinh thay thế;
d) Hỗ trợ tài chính khi sinh con đối với phụ nữ sinh đủ 02 con trước 35 tuổi;
đ) Ưu tiên mua, thuê nhà hoặc thuê nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật về nhà ở đối với người có từ 02 con đẻ trở lên;
e) Biện pháp khác do Chính phủ quyết định.”
Theo Điều 139 Bộ Luật Lao động 2019 quy định về nghỉ thai sản như sau:
“Điều 139. Nghỉ thai sản
1. Lao động nữ được nghỉ thai sản trước và sau khi sinh con là 06 tháng; thời gian nghỉ trước khi sinh không quá 02 tháng.
Trường hợp lao động nữ sinh đôi trở lên thì tính từ con thứ 02 trở đi, cứ mỗi con, người mẹ được nghỉ thêm 01 tháng.”
Theo đó, lao động nữ được nghỉ thai sản trước và sau khi sinh con là 06 tháng, tuy nhiên nếu sinh con thứ 02 thì lao động nữ được nghỉ thêm 01 tháng.
Về mặt tài chính, các khoản hỗ trợ kinh phí sẽ được áp dụng cho phụ nữ thuộc dân tộc thiểu số rất ít người, những người cư trú tại các tỉnh, thành phố có mức sinh thấp, hoặc đặc biệt là những phụ nữ sinh đủ 02 con trước tuổi 35. Ngoài ra, những gia đình đã có từ 02 con đẻ trở lên còn nhận được quyền ưu tiên khi mua, thuê mua hoặc thuê nhà ở xã hội, giúp ổn định điều kiện sống. Các chính sách này, cùng với những biện pháp hỗ trợ khác từ Chính phủ, nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho phụ nữ trong việc sinh con và duy trì mức sinh thay thế bền vững
2. Mức trợ cấp sinh con mới nhất theo quy định
Theo khoản 13 Điều 141 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định:
“Điều 141. Quy định chuyển tiếp
13. Khi chưa bãi bỏ mức lương cơ sở thì mức tham chiếu quy định tại Luật này bằng mức lương cơ sở. Tại thời điểm mức lương cơ sở bị bãi bỏ thì mức tham chiếu không thấp hơn mức lương cơ sở đó.”
Tiền trợ cấp một lần khi sinh con bằng 2 lần mức tham chiếu tại tháng lao động nữ sinh con. Hiện tại, khi chưa bãi bỏ mức lương cơ sở thì mức tham chiếu quy định tại Luật Bảo hiểm xã hội bằng mức lương cơ sở. Căn cứ Nghị định 161/2026/NĐ-CP mới được ban hành, mức lương cơ sở áp dụng từ 1/7/2026 là 2,53 triệu đồng/tháng. Như vậy, kể từ 1/7/2026, mức hưởng trợ cấp một lần khi sinh con sẽ là 5.060.000 đồng (thay vì là 4.680.000 đồng như hiện nay).
Theo Điều 95 Luật BHXH quy định mức trợ cấp thai sản cho người đóng BHXH tự nguyện:
“Điều 95. Trợ cấp thai sản
1. Mức trợ cấp thai sản là 2.000.000 đồng cho mỗi con được sinh ra và mỗi thai từ 22 tuần tuổi trở lên chết trong tử cung, thai chết trong khi chuyển dạ.
Lao động nữ là người dân tộc thiểu số hoặc lao động nữ là người dân tộc Kinh có chồng là người dân tộc thiểu số thuộc hộ nghèo khi sinh con còn được hưởng chính sách hỗ trợ khác theo quy định của Chính phủ.
2. Ngân sách nhà nước bảo đảm thực hiện quy định tại khoản 1 Điều này. Chính phủ quyết định điều chỉnh mức trợ cấp thai sản phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế – xã hội và khả năng của ngân sách nhà nước từng thời kỳ.”
Riêng đối với BHXH nguyện, đây là quyền lợi mới với mức trợ cấp thai sản cố định là 2.000.000 đồng/con do Ngân sách nhà nước chi trả. Người lao động cần lưu ý sẽ căn cứ vào thời điểm sinh con để áp dụng mức hưởng chính xác nhất theo quy định pháp luật.